De Europese Commissie stelt voor alle lidstaten een ‘Aanbeveling relevante markten’ op. Hierin staan alle communicatiemarkten waarvan de Commissie aanneemt dat ze voor ex ante regulering 
Ex ante reguleringBij ex ante regulering worden vooraf de regels gesteld waarnaar marktpartijen zich moeten gedragen. De toezichthouder houdt toezicht op de naleving daarvan. in aanmerking komen. De aanbeveling bepaalt voor een groot deel welke markten OPTA in haar marktanalyses onderzoekt. Deze analyses volgen allemaal dezelfde stappen. Uiteindelijk monden ze, waar nodig, uit in regulering van de markten: verplichtingen voor marktpartijen met aanmerkelijke marktmacht.
De Telecommunicatiewet bepaalt dat OPTA haar marktanalyses binnen drie jaar moet herzien. De eerste ronde marktanalyses vond plaats in 2004/2005. De eerste reguleringsperiode liep daarom van 2006 tot en met 2008. In 2008 heeft OPTA de tweede ronde marktanalyses uitgevoerd, de besluiten gelden dus voor de jaren 2009 tot en met 2011.
Onderzoek
In haar Structurele Marktmonitor volgt OPTA voortdurend de ontwikkelingen in de verschillende markten. Deze cijfers kunnen als basis dienen voor de marktanalyses. Ook wordt veel extern onderzoek gedaan om een goed beeld te krijgen (en te houden) van de markten.
Marktanalyses
- OPTA stelt vast wat de relevante markt is. Dit heet de marktafbakening. Ze onderzoekt welke diensten precies met elkaar concurreren. En of het om een nationale markt gaat of om eenregionale of zelfs lokale markt. In deze periode stuurt OPTA vragenlijsten aan de marktpartijen.
- OPTA gaat na of op de markt een aanbieder aanwezig is die aanmerkelijke marktmacht (AMM) heeft. Een partij met AMM kan het tot stand komen van (verdere) concurrentie beperken of bestaande concurrentie afbreuk doen.
- Als een partij inderdaad marktmacht heeft, onderzoekt OPTA wat de (potentiële) mededingingsproblemen kunnen zijn. Vervolgens bepaalt ze met welke verplichtingen ze die problemen weg kan nemen en de concurrentie bevorderen. Tijdens het onderzoek betrekt OPTA de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa) die aan OPTA een advies geeft.
- Publicatie van het voorlopig ontwerpbesluit voor consultatie ConsultatieIn een consultatiedocument laat OPTA weten wat haar mening is, welke besluiten ze van plan is te nemen of welke vragen spelen over een belangrijk telecommunicatie- of postonderwerp. Betrokkenen krijgen de gelegenheid om schriftelijk te reageren. Ook vindt altijd een hoorzitting plaats waarin marktpartijen mondeling hun mening kunnen geven. Naar aanleiding van een consultatie kan OPTA bijvoorbeeld beleidsregels vaststellen. Daarin geeft ze aan hoe ze in voorkomende gevallen zal handelen of hoe ze een bepaald wetsartikel zal uitleggen.
.
- De nationale consultatie duurt zes weken. Marktpartijen mogen schriftelijk reageren op de voorgestelde regulering. Bovendien organiseert OPTA een hoorzitting waarin partijen mondeling om toelichting kunnen vragen.
- OPTA bestudeert alle zienswijzen die ze van marktpartijen en andere belanghebbenden heeft ontvangen. Ze maakt vervolgens de afweging of onderdelen van het ontwerpbesluit moeten worden aangepast.
- Het aangepaste ontwerpbesluit wordt een maand lang genotificeerd bij de Europese Commissie en de toezichthouders in de andere lidstaten. Zij kunnen vragen stellen aan OPTA en opmerkingen indienen die OPTA in deze maand verwerkt.
- Zodra de Commissie zich in het besluit kan vinden, wordt het ontwerpbesluit afgerond. OPTA publiceert dan haar definitieve besluit.
- Vanaf nu gelden voor de betrokken marktpartijen de nieuwe regels. OPTA zal starten met haar toezicht om de partijen te controleren. In sommige gevallen, wanneer zaken in meer detail geregeld moeten worden, zal OPTA een implementatiebesluit schrijven in overleg met betrokken marktpartijen. Zo maakt OPTA duidelijke, gedetailleerde regulering.
Correspondentie
Brief over de implementatietrajecten als vervolg op de finale marktanalysebesluiten